Saṃyutta Nikāya - The Connected Discourses
Connected Discourses on the Six Sense Bases: SN35:73 The Six Bases for Contact (3)
1 "Yo hi koci, bhikkhave, bhikkhu channaṃ phassāyatanānaṃ samudayañca atthangamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ nappajānāti. Avusitaṃ tena brahmacariyaṃ, ārakā so imasmā dhammavinayā"ti.
2 Evaṃ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṃ etadavoca: "etthāhaṃ, bhante, anassasaṃ panassasaṃ. Ahañhi, bhante, channaṃ phassāyatanānaṃ samudayañca atthangamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ nappajānāmī"ti.
3 "Taṃ kiṃ maññasi, bhikkhu, cakkhu niccaṃ vā aniccaṃ vā"ti?
5 "Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vā taṃ sukhaṃ vā"ti?
7 "Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vipariṇāmadhammaṃ, kallaṃ nu taṃ samanupassituṃ: ‘etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’"ti?
9 "Sotaṃ … ghānaṃ … jivhā … kāyo … mano nicco vā anicco vā"ti?
11 "Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vā taṃ sukhaṃ vā"ti?
13 "Yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vipariṇāmadhammaṃ, kallaṃ nu taṃ samanupassituṃ: ‘etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’"ti?
15 "Evaṃ passaṃ, bhikkhu, sutavā ariyasāvako cakkhusmimpi nibbindati, sotasmimpi nibbindati, ghānasmimpi nibbindati, jivhāyapi nibbindati, kāyasmimpi nibbindati, manasmimpi nibbindati. Nibbindaṃ virajjati; virāgā vimuccati; vimuttasmiṃ vimuttamiti ñāṇaṃ hoti. ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti pajānātī"ti.
Ekādasamaṃ.
Migajālavaggo dutiyo.
16 Migajālena dve vuttā,
Cattāro ca samiddhinā;
Upaseno upavāṇo,
Chaphassāyatanikā tayoti.